ΤΙ ΘΑ ΣΥΜΒΕΙ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΑΝ ΟΙ ΙΣΡΑΗΛΙΝΟΙ ΧΤΥΠΗΣΟΥΝ ΜΕ ΒΟΜΒΕΣ ΤΑΚΤΙΚΑ ΠΥΡΗΝΙΚΑ ΟΠΛΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΠΗΓΕΣ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΑ ΑΦΑΛΑΤΩΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΙΡΑΝ ΚΑΙ ΤΟ ΙΡΑΝ ΚΑΝΕΙ ΤΟ ΙΔΙΟ ΣΤΑ ΑΡΑΒΙΚΑ ΚΡΑΤΗ

ΤΙ ΘΑ ΣΥΜΒΕΙ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΑΝ ΟΙ ΙΣΡΑΗΛΙΝΟΙ ΧΤΥΠΗΣΟΥΝ ΜΕ ΒΟΜΒΕΣ ΤΑΚΤΙΚΑ ΠΥΡΗΝΙΚΑ ΟΠΛΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΠΗΓΕΣ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΑ ΑΦΑΛΑΤΩΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΙΡΑΝ ΚΑΙ ΤΟ ΙΡΑΝ ΚΑΝΕΙ ΤΟ ΙΔΙΟ ΣΤΑ ΑΡΑΒΙΚΑ ΚΡΑΤΗ

Γράφει ο ΑΛΩΠΗΞ

Όπως είναι γνωστό ένα σενάριο μιας μαζικής στρατιωτικής σύγκρουσης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών, Ισραήλ και Ιράν, με χρήση πυραυλικών επιθέσεων ή ακόμη και τακτικών πυρηνικών όπλων εναντίον κρίσιμων ενεργειακών και υδάτινων υποδομών, αποτελεί ένα από τα πιο ακραία αλλά και ανησυχητικά ενδεχόμενα της σύγχρονης γεωπολιτικής.

Αν σε αυτό προστεθεί μια αντίστοιχα καταστροφική απάντηση του Ιράν που θα πλήξει τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Αραβικής Χερσονήσου, θα καταστρέψει μονάδες αφαλάτωσης και θα κλείσει το Στενό του Ορμούζ, τότε οι επιπτώσεις δεν θα περιοριστούν στην περιοχή, αλλά θα είναι πραγματικά παγκόσμιες. Το παρόν άρθρο εξετάζει τις πιθανές συνέπειες ενός τέτοιου σεναρίου, τόσο σε περιφερειακό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο, με ιδιαίτερη έμφαση στην Ευρώπη.

Άμεσες επιπτώσεις στην Μέση Ανατολή. Κατάρρευση βασικών υποδομών. Η καταστροφή πετρελαιοπηγών, διυλιστηρίων, εγκαταστάσεων αποθήκευσης,  πυρηνικών εργοστασίων και μονάδων αφαλάτωσης θα οδηγήσει σε μια άνευ προηγουμένου ανθρωπιστική καταστροφή.

Οι χώρες της περιοχής, ιδιαίτερα τα κράτη του Κόλπου, εξαρτώνται σχεδόν απόλυτα από την αφαλάτωση για πόσιμο νερό. Η καταστροφή αυτών των εγκαταστάσεων σημαίνει ότι εκατομμύρια άνθρωποι θα μείνουν χωρίς πρόσβαση σε νερό μέσα σε λίγες ημέρες.

Παράλληλα, η καταστροφή της ενεργειακής υποδομής σημαίνει αδυναμία παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, κατάρρευση μεταφορών, διακοπή εφοδιαστικών αλυσίδων και πλήρη περιβαλλοντική καταστροφή.

Η χρήση πυρηνικών ή η καταστροφή πυρηνικών εγκαταστάσεων θα προκαλέσει ραδιενεργή μόλυνση μεγάλης κλίμακας, μη κατοικήσιμες περιοχές για δεκαετίες. επιπτώσεις σε γεωργία και υδροφόρους ορίζοντες.

Η καταστροφή πετρελαϊκών εγκαταστάσεων θα οδηγήσει σε τεράστιες πετρελαιοκηλίδες, ατμοσφαιρική ρύπανση και “μαύρα σύννεφα” τύπου Κουβέιτ (.1991 μ.Χ.), αλλά σε πολλαπλάσια κλίμακα

Το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ. Το Στενό του Ορμούζ είναι ίσως το πιο κρίσιμο σημείο παγκόσμιας ενεργειακής ροής. Από εκεί περνά περίπου το 30% του παγκόσμιου πετρελαίου. Αν το Ιράν το κλείσει πλήρως, ή επιτίθεται σε κάθε πλοίο που επιχειρεί να περάσει τότε θα εχουμε παγκόσμια ενεργειακή κρίση. Οι τιμές πετρελαίου θα εκτοξευθούν (πιθανόν πάνω από 200–300 δολάρια/βαρέλι ή και περισσότερο).

Θα υπάρξει έλλειψη φυσικού αερίου, ειδικά LNG. Πολλές χώρες θα αντιμετωπίσουν ενεργειακό δελτίο (rationing). Οικονομικές συνέπειες στην Δύση. Παγκόσμιο οικονομικό σοκ.  Η ταυτόχρονη απώλεια παραγωγής πετρελαίου, υποδομών διύλισης και θαλάσσιων μεταφορών θα οδηγήσει σε  κατάρρευση αγορών,  παγκόσμια ύφεση ή και νέα Μεγάλη Ύφεση και εκτίναξη πληθωρισμού (στασιμοπληθωρισμός).

Επιπτώσεις στην Ευρώπη. Η Ευρώπη είναι ιδιαίτερα ευάλωτη: Εξαρτάται από εισαγωγές ενέργειας. Έχει ήδη βιώσει ενεργειακές κρίσεις (π.χ. μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία). Πιθανές συνέπειες: Τεράστια αύξηση κόστους ζωής, κλείσιμο βιομηχανιών, ανεργία, κοινωνικές αναταραχές και επισιτιστική κρίση.

Η καταστροφή μονάδων αφαλάτωσης, παραγωγής λιπασμάτων (που εξαρτώνται από φυσικό αέριο) θα επηρεάσει την παγκόσμια παραγωγή τροφίμων. Αλυσιδωτές επιπτώσεις, μείωση παραγωγής τροφίμων, αύξηση τιμών και λιμοί σε ευάλωτες περιοχές.

Η Μέση Ανατολή και η Βόρεια Αφρική, που ήδη εξαρτώνται από εισαγωγές τροφίμων, θα βρεθούν σε κρίσιμη κατάσταση. Πολιτικές συνέπειες. Μέση Ανατολή και Βόρεια Αφρική. Η πλήρης κατάρρευση κρατών λόγω έλλειψης νερού,  κατάρρευσης οικονομίας και απώλειας εσόδων από πετρέλαιο θα μπορούσε να οδηγήσει σε  εμφύλιους πολέμους,  άνοδο εξτρεμιστικών οργανώσεων και  ισλαμιστικά κινήματα σε χώρες όπως η Αίγυπτος

Μεταναστευτικά κύματα. Ένα τέτοιο σενάριο θα προκαλέσει τεράστια μεταναστευτικά ρεύματα προς την Ευρώπη με εκατομμύρια πρόσφυγες, πίεση στα σύνορα και ανθρωπιστική κρίση. Άνοδος πολιτικών άκρων στην Δύση Η οικονομική κρίση και η κοινωνική ανασφάλεια πιθανότατα θα οδηγήσουν σε ενίσχυση ακροδεξιών κινημάτων, άνοδο εθνικισμού και αμφισβήτηση δημοκρατικών θεσμών.

Παράλληλα, ενδέχεται να υπάρξει πολιτική πόλωση και αποσταθεροποίηση κυβερνήσεων. Θα πέσουν κυβερνήσεις; Δεν είναι βέβαιο ότι θα υπάρξει άμεση κατάρρευση κυβερνήσεων στην Δύση, αλλά κυβερνήσεις θα αντιμετωπίσουν τεράστια πίεση ενδέχεται να υπάρξουν πρόωρες εκλογές και πολιτική αστάθεια θα αυξηθεί

Στην Αραβική Χερσόνησο, όμως, η πιθανότητα κατάρρευσης καθεστώτων είναι πολύ μεγαλύτερη λόγω πλήρους εξάρτησης από πετρέλαιο, έλλειψης νερού και κοινωνικής δυσαρέσκειας.  Πιθανότητα γενικευμένου πολέμου.  Ένα τέτοιο σενάριο θα μπορούσε να οδηγήσει σε εμπλοκή μεγάλων δυνάμεων (Ρωσία, Κίνα), ευρύτερο παγκόσμιο πόλεμο και χρήση πυρηνικών σε μεγαλύτερη κλίμακα.

Συμπερασματικά το σενάριο που περιγράφεται αντιπροσωπεύει ένα από τα πιο καταστροφικά ενδεχόμενα για την σύγχρονη ανθρωπότητα. Οι συνέπειες δεν θα περιορίζονταν στην Μέση Ανατολή αλλά θα επηρέαζαν την παγκόσμια οικονομία, την ενεργειακή ασφάλεια, την πολιτική σταθερότητα και την κοινωνική συνοχή.

Η Ευρώπη θα βρισκόταν αντιμέτωπη με ταυτόχρονες κρίσεις, ενεργειακή, οικονομική και μεταναστευτική πολιτική.  Παρότι πρόκειται για ακραίο σενάριο, η ανάλυσή του δείχνει πόσο αλληλεξαρτώμενος είναι ο σύγχρονος κόσμος και πόσο εύθραυστη μπορεί να γίνει η ισορροπία όταν πλήττονται κρίσιμες υποδομές.

Σύγκριση με ιστορικές κρίσεις. Κρίση του 1.973 μ.Χ. Μείωση παραγωγής: ~5% Αποτέλεσμα: Πληθωρισμός. Ύφεση. Πολιτική αστάθεια.  Το σημερινό σενάριο είναι πολλαπλάσιας έντασης του Πολεμου του Κόλπου.

Προσωρινή διαταραχή. Περιορισμένες καταστροφές Στο υποθετικό σενάριο: Καταστρέφονται ΟΛΕΣ οι βασικές υποδομές COVID-19 Pandemic. Διαταραχή εφοδιαστικής αλυσίδας. Παγκόσμια ύφεση

Το σενάριο που περιγράφεις θα ήταν: Πιο γρήγορο. Πιο βίαιο. Πιο ενεργειακά καταστροφικό. Ευρώπη: το πιο ευάλωτο σημείο Γιατί; Εξάρτηση από εισαγωγές ενέργειας Βιομηχανική οικονομία.  Πολιτική πολυδιάσπαση.

Πιθανά μέτρα. Δελτίο καυσίμων. Περιορισμός κατανάλωσης ρεύματος. Κρατικές επιδοτήσεις. Κοινωνικές επιπτώσεις. Διαδηλώσεις. Απεργίες. Αύξηση εγκληματικότητας. Πολιτική αστάθεια και άκρα. Η ιστορία δείχνει ότι μεγάλες κρίσεις οδηγούν σε πολιτικές μετατοπίσεις.

Πιθανές εξελίξεις:. Άνοδος εθνικιστικών κομμάτων. Ακροδεξιά κινήματα. Αμφισβήτηση ΕΕ. Σε ορισμένες χώρες: Πτώση κυβερνήσεων. Κυβερνήσεις «έκτακτης ανάγκης». Μέση Ανατολή: κατάρρευση συστημάτων.

Κράτη του Κόλπου, Χωρίς νερό, πετρέλαιο και έσοδα Πιθανή κατάρρευση κρατικών δομών. Ιράν. Τεράστιες καταστροφές. Πιθανή εσωτερική αναταραχή. Αίγυπτος. Εξάρτηση από εισαγωγές τροφίμων. Ευάλωτη σε κοινωνικές εξεγέρσεις Πιθανή άνοδος ισλαμιστικών κινημάτων. Μεταναστευτική πίεση. Πιθανές ροές: Από Μέση Ανατολή. Από Βόρεια Αφρική Εκατομμύρια άνθρωποι προς Ευρώπη

Μια δε γενικευμένη σύρραξη με καταστροφή υποδομών ζωτικής σημασίας (ενέργεια, νερό, τρόφιμα) θα πυροδοτούσε αλυσιδωτές αντιδράσεις που θα άλλαζαν τον κόσμο όπως τον γνωρίζουμε. Το Ενεργειακό και Οικονομικό Σοκ:

Το Τέλος της Φθηνής Ενέργειας. Η ολοκληρωτική καταστροφή των πετρελαιοπηγών του Ιράν, του Ισραήλ και των κρατών της Αραβικής Χερσονήσου (Σαουδική Αραβία, ΗΑΕ, Κουβέιτ, Κατάρ), σε συνδυασμό με το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, θα αφαιρούσε ακαριαία από την παγκόσμια αγορά περίπου το 20-30% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου και το 25% του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Εκτόξευση Τιμών: Η τιμή του πετρελαίου θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 300 ή 400 δολάρια το βαρέλι μέσα σε λίγες ημέρες.

Παγκόσμιο Κραχ: Τα χρηματιστήρια θα κατέρρεαν, καθώς το κόστος μεταφορών, παραγωγής και θέρμανσης θα καθιστούσε τις περισσότερες επιχειρήσεις μη βιώσιμες. Η παγκόσμια οικονομία θα εισερχόταν σε μια βαθιά ύφεση, χειρότερη από εκείνη του 1.929 μ.Χ.

Κατάρρευση της Εφοδιαστικής Αλυσίδας: Χωρίς καύσιμα για πλοία και φορτηγά, η διανομή αγαθών θα σταματούσε, προκαλώντας άδειες αγορές και ελλείψεις σε βασικά είδη διαβίωσης στην Ευρώπη και την Δύση.

Η Ανθρωπιστική Καταστροφή στην Μέση Ανατολή: Νερό και Τροφή. Η καταστροφή των εργοστασίων αφαλάτωσης θα σήμαινε ότι εκατομμύρια άνθρωποι στην Αραβική Χερσόνησο, το Ιράν και το Ισραήλ θα έμεναν χωρίς πόσιμο νερό μέσα σε 48 ώρες.

Λιμός και Δίψα: Οι χώρες αυτές εξαρτώνται σχεδόν εξ ολοκλήρου από την αφαλάτωση για επιβίωση. Η έλλειψη νερού, σε συνδυασμό με την καταστροφή των λιπασμάτων (στα οποία πρωτοστατούν τα ΗΑΕ), θα οδηγούσε σε άμεση παύση κάθε γεωργικής δραστηριότητας.

Προσφυγικά Κύματα: Θα βρισκόμασταν αντιμέτωποι με μια έξοδο εκατομμυρίων ανθρώπων που θα προσπαθούσαν να διαφύγουν από την πείνα και τη δίψα, κατευθυνόμενοι κυρίως προς την Ευρώπη και την Κεντρική Ασία.

Πολιτική Αποσταθεροποίηση και η Άνοδος του Ριζοσπαστισμού. Η κατάρρευση των εσόδων από το πετρέλαιο και η αδυναμία των κρατών να παρέχουν νερό και τροφή θα οδηγούσε στην πτώση των υφιστάμενων κυβερνήσεων.

Στον Αραβικό Κόσμο και την Αίγυπτο. Σε χώρες όπως η Αίγυπτος, η οποία εξαρτάται από τις εισαγωγές σιτηρών και την οικονομική βοήθεια του Κόλπου, η πείνα θα λειτουργούσε ως καταλύτης για εξεγέρσεις.

Το κενό εξουσίας θα κάλυπταν πιθανότατα ακραία ισλαμιστικά κινήματα, τα οποία θα υπόσχονταν «δικαιοσύνη» και επιβίωση μέσα από τη θρησκευτική αλληλεγγύη, οδηγώντας σε μια νέα, πολύ πιο βίαιη «Αραβική Άνοιξη».

Στην Ευρώπη και την Δύση. Η οικονομική εξαθλίωση της μεσαίας τάξης, ο πληθωρισμός και η μαζική εισροή προσφύγων θα δημιουργούσαν το τέλειο έδαφος για την επικράτηση της Ακροδεξιάς και των Εθνικιστικών κινημάτων.

Πολιτική Ανατροπή: Οι πολίτες, τρομοκρατημένοι από την έλλειψη ασφάλειας και την οικονομική καταστροφή, θα στρέφονταν σε αυταρχικούς ηγέτες που υπόσχονται κλείσιμο συνόρων και προστατευτισμό. Κοινωνική Συνοχή: Η εμπιστοσύνη στους δημοκρατικούς θεσμούς και την Ευρωπαϊκή Ένωση θα δοκιμαζόταν σκληρά, με κίνδυνο τη διάλυση των διεθνών συμμαχιών.

Η Γεωπολιτική Αναδιάταξη: Κίνα και Ρωσία. Η αποδυνάμωση των ΗΠΑ (λόγω του κόστους του πολέμου και της εσωτερικής κρίσης) και η καταστροφή της Μέσης Ανατολής θα άλλαζαν τις παγκόσμιες ισορροπίες.

Η Ρωσία, ως παραγωγός ενέργειας (αν οι δικές της υποδομές έμεναν ανέπαφες), θα αποκτούσε τεράστια επιρροή, παρά την παγκόσμια κρίση. Η Κίνα, αν και θα υπέφερε από την έλλειψη ενέργειας, θα μπορούσε να παρέμβει ως η μόνη δύναμη ικανή να προσφέρει υποδομές και ανοικοδόμηση, κερδίζοντας τον έλεγχο των κατεστραμμένων περιοχών.

Ένα τέτοιο σενάριο δεν θα αποτελούσε απλώς έναν πόλεμο, αλλά μια πολιτισμική οπισθοδρόμηση. Η ανθρωπότητα θα ερχόταν αντιμέτωπη με την επιστροφή σε μια εποχή πριν από τη βιομηχανική επανάσταση, όπου η πρόσβαση στο νερό και το φαγητό θα ήταν το μοναδικό μέλημα. Η Ευρώπη θα μετατρεπόταν σε ένα φρούριο υπό πολιορκία, ενώ η Μέση Ανατολή θα κινδύνευε με ολοκληρωτική ερήμωση και πολιτικό σκοταδισμό.

Η δε κατάρρευση των υποδομών επιβίωσης (νερό, τροφή, ενέργεια) στην Μέση Ανατολή και το ταυτόχρονο οικονομικό σοκ στην Δύση θα λειτουργούσαν ως ο απόλυτος επιταχυντής για τον πολιτικό ριζοσπαστισμό. Σε συνθήκες απόλυτου χάους, η μετριοπάθεια και η δημοκρατική διαδικασία συχνά παραχωρούν τη θέση τους σε σχήματα που υπόσχονται άμεση σωτηρία, τάξη και ταυτότητα.

Αραβική Χερσόνησος & Αίγυπτος: Η Επιστροφή του Θεοκρατικού Ριζοσπαστισμού. Σε κράτη όπως η Σαουδική Αραβία ή τα ΗΑΕ, η κοινωνική σταθερότητα βασίζεται σε ένα άτυπο «κοινωνικό συμβόλαιο»: η ηγεσία παρέχει ευημερία, ασφάλεια και δωρεάν παροχές, και ο λαός αποδέχεται την απόλυτη μοναρχία.

Η Κατάρρευση του Συμβολαίου: Χωρίς έσοδα από το πετρέλαιο και, κυρίως, χωρίς νερό και φαγητό, οι μοναρχίες θα έχαναν την νομιμοποίησή τους μέσα σε λίγες εβδομάδες. Ισλαμιστική Άνοδος: Το κενό εξουσίας θα καλυπτόταν από τοπικές ισλαμιστικές οργανώσεις (όπως οι Αδελφοί Μουσουλμάνοι στην Αίγυπτο ή ακόμα πιο ακραία σαλαφιστικά στοιχεία στην Χερσόνησο). Αυτές οι ομάδες διαθέτουν ήδη δίκτυα κοινωνικής αλληλεγγύης στις τζαμιές, τα οποία θα ήταν τα μόνα που θα λειτουργούσαν για την διανομή των ελάχιστων πόρων.

Αίγυπτος - Το Καζάνι που Βράζει: Με πληθυσμό πάνω από 110 εκατομμύρια, η Αίγυπτος εξαρτάται από τις εισαγωγές σιταριού και τις επιδοτήσεις του Κόλπου. Μια οικονομική και ενεργειακή κατάρρευση θα οδηγούσε σε μια εξέγερση που θα έκανε την «Αραβική Άνοιξη» του 2011 μ.Χ. να μοιάζει με απλή διαμαρτυρία, φέρνοντας στην εξουσία ένα καθεστώς με σκληρή ισλαμιστική ατζέντα και αντισυστημικό χαρακτήρα.

Ευρώπη: Η Άνοδος της «Νέας Δεξιάς» και του Εθνικισμού. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, το σενάριο αυτό θα προκαλούσε μια υπαρξιακή κρίση που θα ευνοούσε την άνοδο της Ακροδεξιάς και των Εθνικιστικών κινημάτων για τρεις βασικούς λόγους:

Το Οικονομικό Κραχ και η Φτωχοποίηση. Η εκτίναξη του πληθωρισμού και η έλλειψη βασικών αγαθών θα οδηγούσαν τη μεσαία τάξη στην εξαθλίωση. Ιστορικά, η οικονομική απόγνωση στρέφει τους ψηφοφόρους προς κόμματα που υπόσχονται προστατευτισμό και «πρώτα οι δικοί μας πολίτες».

Το Μεταναστευτικό Κύμα «Επιβίωσης». Η έλλειψη νερού στη Μέση Ανατολή θα δημιουργούσε εκατομμύρια περιβαλλοντικούς πρόσφυγες. Η αδυναμία της ΕΕ να διαχειριστεί μια τέτοια ροή θα έδινε το απόλυτο επιχείρημα στα εθνικιστικά κόμματα να ζητήσουν: Πλήρη σφράγιση των συνόρων. Αποχώρηση από διεθνείς συνθήκες για τους πρόσφυγες. Στρατιωτικοποίηση των ορίων της Ευρώπης.

 Η Κρίση της Φιλελεύθερης Δημοκρατίας. Οι παραδοσιακές κυβερνήσεις θα αναγκάζονταν να επιβάλουν μέτρα έκτακτης ανάγκης (δελτίο στο φαγητό, περιορισμοί στις μετακινήσεις, στρατιωτικός νόμος για την τήρηση της τάξης). Αυτό θα διέλυε την εμπιστοσύνη των πολιτών στους δημοκρατικούς θεσμούς, με αποτέλεσμα την άνοδο ηγετών που προκρίνουν τον αυταρχισμό ως την μόνη λύση στο χάος.

Η Γεωπολιτική Σύγκρουση των «Δύο Άκρων». Η ταυτόχρονη άνοδος ισλαμιστών στην Ανατολή και εθνικιστών στη Δύση θα δημιουργούσε έναν κόσμο ακραίας πόλωσης: Τέλος της Παγκοσμιοποίησης: Το εμπόριο θα σταματούσε, καθώς κάθε κράτος θα κοιτούσε την αυτονομία του.

Σύγκρουση Πολιτισμών: Η ρητορική του μίσους θα κυριαρχούσε και στις δύο πλευρές, καθιστώντας οποιαδήποτε διπλωματική λύση αδύνατη. Σύνοψη: Το σενάριο που περιγράφεις οδηγεί σε έναν κόσμο όπου η επιβίωση (νερό/φαγητό) γίνεται η μόνη πολιτική ατζέντα. Στο Ιράν και τον Αραβικό κόσμο, η θρησκεία θα γινόταν το καταφύγιο της απόγνωσης. Στην Ευρώπη, ο εθνικισμός θα γινόταν η «ασπίδα» απέναντι στην παγκόσμια κατάρρευση.

Θα ήθελες να αναλύσουμε πώς θα μπορούσε να αντιδράσει η Ελλάδα σε μια τέτοια περίπτωση, δεδομένης της γεωγραφικής της θέσης ως «σύνορο» μεταξύ αυτών των δύο κόσμων; Πιθανότατα θα διαλύονταν η ΕΕ και το ΝΑΤΟ και ίσως και ο ΟΗΕ. Τι θα πάθαινε και το Ισραήλ αν έχανε και αυτό όλες τις πετρελαϊκές και άλλες αντλίες του και όλα τα εργοστάσια αφαλάτωσης;

Η εκτίμησή σου είναι ιστορικά βάσιμη: οι διεθνείς οργανισμοί (ΕΕ, ΝΑΤΟ, ΟΗΕ) βασίζονται στην σταθερότητα, την οικονομική αλληλεξάρτηση και την ισχύ των ΗΠΑ. Αν η παγκόσμια οικονομία κατέρρεε και οι ΗΠΑ εγκλωβίζονταν σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο χωρίς πόρους, η «κόλλα» που κρατά αυτούς τους οργανισμούς θα διαλυόταν, δίνοντας τη θέση της στον απόλυτο εθνικισμό.

Όσον αφορά το Ισραήλ, η κατάσταση θα ήταν υπαρξιακά κρίσιμη. Παρά την τεχνολογική και στρατιωτική του υπεροχή, η πλήρης καταστροφή των ενεργειακών υποδομών και των εργοστασίων αφαλάτωσης θα δημιουργούσε ένα σκηνικό «βιβλικής» καταστροφής.

Το Ζήτημα της Επιβίωσης: Νερό και Ενέργεια. Το Ισραήλ είναι μια χώρα που «νίκησε» τη γεωγραφία μέσω της τεχνολογίας. Πάνω από το 80% του πόσιμου νερού του προέρχεται από την αφαλάτωση της Μεσογείου.

Άμεση Δίψα: Χωρίς τα εργοστάσια αφαλάτωσης, τα αποθέματα γλυκού νερού (Λίμνη Τιβεριάδα, υδροφόρος ορίζοντας) δεν επαρκούν για τον σημερινό πληθυσμό των 10 εκατομμυρίων. Θα υπήρχε ανάγκη για άμεση εκκένωση ή μαζικό δελτίο νερού.

Ενεργειακό Σκοτάδι: Χωρίς εγχώριο πετρέλαιο, φυσικό αέριο (εξέδρες Λεβιάθαν/Ταμάρ) και διυλιστήρια, το κράτος θα παρέλυε. Τα νοσοκομεία, οι τηλεπικοινωνίες και οι υποδομές άμυνας θα λειτουργούσαν μόνο με γεννήτριες για περιορισμένο διάστημα.

Στρατιωτική Παράλυση και «Επιλογή Σαμψών». Ένας στρατός που βασίζεται στην υψηλή τεχνολογία (F-35, Iron Dome, άρματα Merkava) χρειάζεται τεράστιες ποσότητες καυσίμων και συνεχή εφοδιασμό. Αδυναμία Άμυνας: Αν το Ισραήλ έχανε την ικανότητα να κινήσει τις δυνάμεις του, θα γινόταν ευάλωτο σε επιθέσεις από τοπικές πολιτοφυλακές ή γειτονικά κράτη, παρά την καταστροφή που θα είχε υποστεί και το Ιράν.

Πυρηνική Αποτροπή: Σε περίπτωση που η επιβίωση του κράτους κρεμόταν από μια κλωστή, το Ισραήλ θα μπορούσε να καταφύγει στην «Επιλογή Σαμψών» (Samson Option). Πρόκειται για το δόγμα της χρήσης πυρηνικών όπλων ως τελευταία λύση, προκαλώντας ολοκληρωτική καταστροφή στους εχθρούς του, ακόμη και αν το ίδιο πρόκειται να καταστραφεί.

Κοινωνική Κατάρρευση και Εσωτερική Μετανάστευση. Διάλυση της Κοινωνικής Συνοχής: Η έλλειψη βασικών αγαθών θα οδηγούσε σε εσωτερικές συγκρούσεις μεταξύ των διαφόρων θρησκευτικών και πολιτικών ομάδων του Ισραήλ. Έξοδος: Πολλοί Ισραηλινοί με διπλή υπηκοότητα (Ευρωπαϊκή ή Αμερικανική) θα προσπαθούσαν να εγκαταλείψουν τη χώρα, αν και με την Δύση σε οικονομικό κραχ, δεν θα υπήρχε ασφαλές καταφύγιο.

Το Τέλος του «Κόσμου που Ξέρουμε». Η διάλυση του ΟΗΕ και του ΝΑΤΟ θα σήμαινε την επιστροφή στο «Δίκαιο του Ισχυρού». Περιφερειακοί Πολέμαρχοι: Στην Μέση Ανατολή, την εξουσία δεν θα την είχαν πια κράτη, αλλά τοπικοί πολέμαρχοι και φανατικές θρησκευτικές ομάδες που ελέγχουν τις ελάχιστες πηγές νερού.

Ευρώπη - Φρούριο: Τα ευρωπαϊκά κράτη, χωρίς την προστασία του ΝΑΤΟ, θα επανεξοπλίζονταν ταχύτατα, κλείνοντας ερμητικά τα σύνορά τους για να διαφυλάξουν τους λιγοστούς πόρους τους, οδηγώντας σε νέες συγκρούσεις εντός της ηπείρου.

Πυρηνική Διασπορά: Χωρίς διεθνή έλεγχο (IAEA/ΟΗΕ), η διάδοση πυρηνικών υλικών από τα ερείπια του Ιράν ή του Πακιστάν θα καθιστούσε τον πλανήτη μια «πυριτιδαποθήκη» έτοιμη να εκραγεί ανά πάσα στιγμή.

Σύνοψη: Το Ισραήλ, παρά τη δύναμή του, είναι μια «τεχνητή όαση». Χωρίς ενέργεια για νερό, η επιβίωσή του θα απαιτούσε είτε μια ακραία βίαιη επέκταση για έλεγχο πηγών γλυκού νερού (π.χ. στον Λίβανο/Συρία) είτε θα κατέρρεε υπό το βάρος της ανθρωπιστικής κρίσης.

Στο Ισραήλ θα μπορούσε να γίνει άνοδος ακροδεξιών ή ακραίων φανατικών μεσσιανισμών στην εξουσια; Θα μπορούσε στην Ευρώπη και την Δύση με τα νέα ακροδεξιά καθεστώτα και στις χώρες με νέα ισλαμικά καθεστώτα στην Μέση Ανατολή να γίνει ακόμα και πόλεμος για τον έλεγχο των εναπομεινάντων πόρων;

Σε ένα τέτοιο σκηνικό απόλυτης ένδειας, ο πολιτικός εξτρεμισμός δεν είναι απλώς πιθανός, αλλά σχεδόν νομοτελειακός. Όταν οι πόροι (νερό, τροφή, ενέργεια) δεν επαρκούν για όλους, η ιδεολογία της «επιβίωσης του δικού μας έθνους/θρησκείας έναντι των άλλων» κυριαρχεί.

Ισραήλ: Η Άνοδος των Μεσσιανιστών. Σε μια κατάσταση όπου το Ισραήλ θα βρισκόταν χωρίς νερό και υπό την απειλή της ολοκληρωτικής καταστροφής, η μετριοπαθής, κοσμική και φιλελεύθερη τάξη πραγμάτων θα κατέρρεε πρώτη.

Θρησκευτικός Ντετερμινισμός: Οι ακραίοι μεσσιανιστές θα ερμήνευαν την καταστροφή ως το «Γκογκ και Μαγκόγκ» (την τελική βιβλική μάχη). Θα υποστήριζαν ότι η μόνη λύση είναι η απόλυτη πίστη και η βίαιη επιβολή της κυριαρχίας τους στην «Γη της Επαγγελίας» για τον έλεγχο των πηγών νερού (π.χ. στον Ιορδάνη ποταμό ή τον Λίβανο).

Η «Λύση» της Βίας: Ένα τέτοιο καθεστώς θα ήταν πολύ πιο πρόθυμο να χρησιμοποιήσει το πυρηνικό οπλοστάσιο της χώρας, όχι μόνο ως αποτροπή, αλλά ως μέσο για να εξαναγκάσει τον υπόλοιπο κόσμο να του παρέχει πόρους.

Ευρώπη vs Ισλαμικά Καθεστώτα: Ο Πόλεμος των Πόρων. Με την διάλυση του ΝΑΤΟ και του ΟΗΕ, ο κόσμος θα επέστρεφε σε μια «Χομπσιανή» κατάσταση (πόλεμος όλων εναντίον όλων). Ο Νέος «Ιερός Πόλεμος» για την Επιβίωσης. Δεν θα επρόκειτο για έναν πόλεμο ιδεολογιών, αλλά για έναν βιολογικό πόλεμο.

Η Ευρώπη (υπό ακροδεξιά/εθνικιστικά καθεστώτα) θα οχυρωνόταν. Θα χρησιμοποιούσε το ναυτικό της για να βυθίζει κάθε πλοίο που μεταφέρει πρόσφυγες από την Αφρική και την Μέση Ανατολή, θεωρώντας τους «εισβολείς» που απειλούν τους λιγοστούς πόρους της.

Τα Ισλαμικά Καθεστώτα θα χρησιμοποιούσαν τη θρησκευτική ρητορική για να συσπειρώσουν τις πεινασμένες μάζες εναντίον της «πλούσιας Δύσης». Θα μπορούσαν να προσπαθήσουν να καταλάβουν με ένοπλες πολιτοφυλακές τις εναπομείνασες πηγές νερού ή ενέργειας στη Μεσόγειο (π.χ. κοιτάσματα φυσικού αερίου που δεν έχουν καταστραφεί).

Η Διάλυση της Δύσης και ο Εσωτερικός Εμφύλιος. Η άνοδος της ακροδεξιάς στην Ευρώπη δεν θα σήμαινε απαραίτητα μια ενωμένη Ευρώπη. Εθνικιστικοί Ανταγωνισμοί: Χωρίς την ΕΕ, η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία και η Πολωνία θα συγκρούονταν μεταξύ τους για το ποιος θα ελέγχει τα λιγοστά τρόφιμα της Ηπείρου.

Εμφύλιες Συρράξεις: Μέσα στις Ευρωπαϊκές μεγαλουπόλεις, οι μεγάλες μειονότητες μουσουλμάνων θα έρχονταν σε ευθεία σύγκρουση με τα νέα ακροδεξιά καθεστώτα, δημιουργώντας ένα μωσαϊκό εμφυλίων πολέμων εντός των ευρωπαϊκών συνόρων.

Τι θα απέμενε; Σε έναν κόσμο όπου οι ΗΠΑ έχουν αποσυρθεί στο εσωτερικό τους (ή έχουν διαλυθεί και αυτές) και η Μέση Ανατολή «καίγεται», ο πόλεμος για τους πόρους θα οδηγούσε σε: Μόνιμη Στρατιωτικοποίηση: Η δημοκρατία θα εξαφανιζόταν παγκοσμίως, δίνοντας την θέση της σε στρατιωτικές δικτατορίες ή θεοκρατίες.

Μείωση του Πληθυσμού: Η πείνα, οι ασθένειες και ο πόλεμος θα μείωναν τον παγκόσμιο πληθυσμό δραματικά μέσα σε μια δεκαετία. Το συμπέρασμα είναι εφιαλτικό: Η τεχνολογική μας εξάρτηση από το πετρέλαιο και το αφαλατωμένο νερό είναι η «αχίλλειος πτέρνα» του πολιτισμού μας. Αν αυτές οι υποδομές καταστραφούν, οι άνθρωποι δεν θα επιστρέψουν στην απλή ζωή των προγόνων τους, αλλά θα συγκρουστούν με την βία της σύγχρονης τεχνολογίας για τα τελευταία ψίχουλα πόρων.

Σε ένα σενάριο ολοκληρωτικής καταστροφής, οι μεσσιανικές ομάδες σε όλο τον κόσμο δεν θα έβλεπαν την κατάσταση ως μια γεωπολιτική τραγωδία, αλλά ως την επαλήθευση των ιερών κειμένων τους. Η «γλώσσα» τους θα μετατρεπόταν από πολιτική σε καθαρά εσχατολογική, ερμηνεύοντας τον πόλεμο ως την απαραίτητη «κάθαρση» πριν από τη θεϊκή παρέμβαση.

Ιουδαίοι Μεσσιανιστές: Η «Γέννηση» του Μεσσία. Για τους ακραίους μεσσιανιστές στο Ισραήλ, η καταστροφή των υποδομών και ο κίνδυνος αφανισμού θα ερμηνεύονταν ως τα «Hevlei Mashiach» (οι ωδίνες του τοκετού του Μεσσία).

Το Αφήγημα: Θα έλεγαν ότι η εξάρτηση από την τεχνολογία, τη Δύση και το κοσμικό κράτος ήταν μια «πλάνη». Η καταστροφή των εργοστασίων αφαλάτωσης και των πετρελαίων θα παρουσιαζόταν ως θεϊκό σημάδι ότι ο λαός πρέπει να επιστρέψει στην απόλυτη πίστη.

Η Δράση: Θα πίεζαν για την ανοικοδόμηση του Τρίτου Ναού στην Ιερουσαλήμ, πιστεύοντας ότι μόνο έτσι θα σταματήσει η καταστροφή. Η ρητορική τους θα ήταν: «Δεν χρειαζόμαστε το πετρέλαιο του κόσμου, έχουμε την βοήθεια του Θεού».

Ισλαμιστές Μεσσιανιστές: Ο «Μαχντί» και η Τελική Μάχη. Στο Ιράν (Σιίτες) και σε ριζοσπαστικές ομάδες του Σουνιτικού κόσμου, η κατάρρευση της Μέσης Ανατολής θα ταυτιζόταν με τα σημάδια της Ημέρας της Κρίσης (Yawm al-Qiyamah).

Το Αφήγημα: Οι Σιίτες μεσσιανιστές θα διακήρυτταν ότι ο Δωδέκατος Ιμάμης (Μαχντί) είναι έτοιμος να επανεμφανιστεί για να επιβάλει την δικαιοσύνη σε έναν κόσμο γεμάτο αδικία και χάος. Η καταστροφή του Ισραήλ και της Δύσης θα ερμηνευόταν ως η πτώση του «Ντατζάλ» (του Αντίχριστου στο Ισλάμ). Η Δράση: Θα καλούσαν σε έναν παγκόσμιο ιερό πόλεμο (Τζιχάντ), πείθοντας τις πεινασμένες μάζες ότι ο θάνατος στην μάχη είναι η μόνη οδός σωτηρίας, αφού ο «υλικός κόσμος» έχει ήδη τελειώσει.

Προτεστάντες Χριστιανοσιωνιστές: Ο «Αρμαγεδδών». Αυτή η ομάδα (κυρίως στις ΗΠΑ) πιστεύει ότι η επιστροφή των Εβραίων στο Ισραήλ και ο πόλεμος στην Μέση Ανατολή είναι προϋποθέσεις για την Δευτέρα Παρουσία.

Το Αφήγημα: Θα έβλεπαν την χρήση πυρηνικών και την καταστροφή ως τον βιβλικό Αρμαγεδδώνα. Θα έλεγαν: «Είναι γραμμένο στην Αποκάλυψη, δεν μπορούμε να το σταματήσουμε, είναι το θέλημα του Θεού».Η Δράση: Αντί να ζητήσουν ειρήνη, θα πίεζαν την κυβέρνηση των ΗΠΑ να στηρίξει το Ισραήλ μέχρι τέλους, πιστεύοντας ότι έτσι επιταχύνουν την «Αρπαγή» (Rapture) των πιστών στους ουρανούς.

Καθολικοί Μεσσιανιστές: Τιμωρία και Μετάνοια. Αν και το Βατικανό είναι θεσμικά πιο μετριοπαθές, οι εσωτερικές μεσσιανικές τάσεις (π.χ. οπαδοί των προφητειών της Φάτιμα) θα αντιδρούσαν διαφορετικά.

Το Αφήγημα: Θα ερμήνευαν το χάος ως μια «Μεγάλη Τιμωρία» για την αποστασία της ανθρωπότητας από τις χριστιανικές αξίες, τον υλισμό και την ηθική παρακμή. Η Δράση: Θα καλούσαν σε παγκόσμια μετάνοια, αλλά η ρητορική τους θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί από τα νέα ακροδεξιά καθεστώτα της Ευρώπης για να νομιμοποιήσουν μια «Χριστιανική Ταυτότητα» απέναντι στην «ισλαμική απειλή».

Η Κοινή Συνισταμένη: Η Κατάργηση της Λογικής. Το κοινό στοιχείο όλων αυτών των ομάδων θα ήταν η άρνηση της διπλωματίας. Μηδενισμός: Αν ο κόσμος «πρέπει» να καταστραφεί για να έρθει ο Μεσσίας, τότε δεν υπάρχει λόγο να σωθούν οι υποδομές ή να προστατευτεί το περιβάλλον. Απανθρωποποίηση: Ο «άλλος» (ο αλλόθρησκος) δεν είναι πια ένας άνθρωπος που διψάει, αλλά ένα «όργανο του κακού» που πρέπει να νικηθεί στην τελική μάχη.

Συμπέρασμα: Σε έναν κόσμο χωρίς νερό και ενέργεια, οι μεσσιανικές ιδεολογίες θα μετέτρεπαν μια κρίση πόρων σε έναν μεταφυσικό πόλεμο δίχως τέλος. Η πολιτική θα πέθαινε και την θέση της θα έπαιρνε ο θρησκευτικός φανατισμός, καθιστώντας την ανοικοδόμηση σχεδόν αδύνατη.

Σε ένα τέτοιο εφιαλτικό σενάριο, όπου η Μέση Ανατολή έχει μετατραπεί σε μια «μαύρη τρύπα» ενέργειας και πόρων, οι μεγάλες δυνάμεις της Ανατολής (Ρωσία, Κίνα) και η τεχνολογικά προηγμένη αλλά ενεργειακά εξαρτημένη Ιαπωνία, θα αντιδρούσαν με τρόπους που θα σφράγιζαν την μοίρα του πλανήτη. Εδώ η γεωπολιτική συναντά την απόλυτη ανάγκη για επιβίωση, και το αποτέλεσμα είναι μια βίαιη αναδιάταξη του κόσμου.

Ρωσία: Ο «Κυρίαρχος» των Ερειπίων. Για την Ρωσία, η ολοκληρωτική καταστροφή των πετρελαιοπηγών του Κόλπου και του Ιράν θα ήταν ένα δίκοπο μαχαίρι, που όμως στην αρχή θα την καθιστούσε τον μοναδικό ενεργειακό πόλο στον πλανήτη.

Ενεργειακός Εκβιασμός: Με το 30% της παγκόσμιας παραγωγής εκτός μάχης, το ρωσικό πετρέλαιο και αέριο θα γίνονταν τα πιο πολύτιμα αγαθά στον κόσμο. Η Μόσχα θα μπορούσε να υπαγορεύσει όρους επιβίωσης στην Ευρώπη και την Κίνα.

Μεσσιανισμός και «Τρίτη Ρώμη»: Το Κρεμλίνο και η Ρωσική εκκλησία θα χρησιμοποιούσαν το αφήγημα της «Τίμιας Τιμωρίας» της Δύσης. Θα παρουσίαζαν την Ρωσία ως το «Κατέχον» (την δύναμη που συγκρατεί τον Αντίχριστο/χάος), ενισχύοντας έναν εθνικιστικό μεσσιανισμό που θα δικαιολογούσε την επέκταση σε γειτονικές περιοχές για τον έλεγχο τροφίμων και υδάτων. Στρατιωτική Εμπλοκή: Η Ρωσία θα προσπαθούσε να καταλάβει ή να θέσει υπό την προστασία της όσες υποδομές απέμειναν στην Κεντρική Ασία, δημιουργώντας ένα «φρούριο» ενέργειας.

Κίνα: Η Αγωνία του Γίγαντα. Η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας ενέργειας στον κόσμο. Το κλείσιμο του Ορμούζ και η καταστροφή του Κόλπου θα σήμαιναν την άμεση απειλή κατάρρευσης του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος.

Οικονομική Παράλυση: Χωρίς ενέργεια, τα εργοστάσια της Κίνας σταματούν. Χωρίς εξαγωγές, η οικονομία πεθαίνει. Βίαιη Εξωστρέφεια: Η Κίνα δεν θα έμενε θεατής. Θα χρησιμοποιούσε το ναυτικό της για να καταλάβει πηγές ενέργειας στην Νοτιοανατολική Ασία ή θα πίεζε τη Ρωσία (ακόμα και με απειλή πολέμου) για προνομιακή πρόσβαση στους πόρους της Σιβηρίας.

Κοινωνικός Έλεγχος: Για να αποφύγει την εσωτερική εξέγερση λόγω πείνας, το Πεκίνο θα εφάρμοζε το πιο σκληρό σύστημα ψηφιακής δικτατορίας και δελτίου τροφίμων που γνώρισε ποτέ η ανθρωπότητα, στρέφοντας την οργή του λαού προς τη «Δύση που κατέστρεψε τον κόσμο».

Ιαπωνία: Το Τέλος του Ειρηνισμού. Η Ιαπωνία είναι μια χώρα-νησί με μηδενικούς εγχώριους πόρους. Σε αυτό το σενάριο, η επιβίωση της θα κρεμόταν από μια κλωστή. Πυρηνικοποίηση: Η Ιαπωνία θα αναγκαζόταν να γίνει πυρηνική δύναμη μέσα σε λίγες εβδομάδες για να αποτρέψει την Κίνα ή την Ρωσία από το να την καταπιούν.

Στρατιωτική Στροφή: Το ειρηνιστικό σύνταγμα θα πετιόταν στον κάλαθο των αχρήστων. Η Ιαπωνία θα έπρεπε να πολεμήσει για τον έλεγχο των θαλάσσιων οδών προς την Αυστραλία ή την Αμερική για να εξασφαλίσει τρόφιμα και καύσιμα. Εθνικιστική Παλινόρθωση: Θα βλέπαμε την επιστροφή ενός σκληρού Ιαπωνικού εθνικισμού, καθώς η χώρα θα ένιωθε προδομένη από τις ΗΠΑ (που προκάλεσαν ή απέτυχαν να αποτρέψουν την σύρραξη).

Η Μεγάλη Σύγκρουση των Μεσσιανισμών. Σε αυτό το σημείο, ο πόλεμος δεν θα ήταν πια τοπικός. Θα είχαμε τρία μεγάλα «στρατόπεδα» σε έναν πλανήτη που πεθαίνει: Η «Ευρώπη-Φρούριο» και οι ΗΠΑ: Υπό ακροδεξιά/εθνικιστικά καθεστώτα, προσπαθώντας να κρατήσουν τα ερείπια του δυτικού πολιτισμού.

Ο Ευρασιατικός Άξονας (Ρωσία-Κίνα): Μια συμμαχία ανάγκης (ή ένας πόλεμος μεταξύ τους) για τον έλεγχο των τελευταίων πόρων της Σιβηρίας και της Αρκτικής. Ο Ισλαμικός Κόσμος: Σε κατάσταση απόλυτου χάους και μεσσιανικού φανατισμού, λειτουργώντας ως πηγή μόνιμων επιθέσεων και προσφυγικών κυμάτων προς τους άλλους δύο πόλους.

Η «Πυρηνική Χειμωνιά» της Διπλωματίας. Όταν η Ρωσία (Ορθόδοξος Μεσσιανισμός), το Ιράν (Σιιτικός Μεσσιανισμός), το Ισραήλ (Ιουδαϊκός Μεσσιανισμός) και οι ΗΠΑ (Προτεσταντικός Μεσσιανισμός) εμπλέκονται σε μια σύγκρουση όπου όλοι πιστεύουν ότι ο Θεός είναι με το μέρος τους, η πιθανότητα χρήσης πυρηνικών όπλων αγγίζει το 100%.

Η τελική εικόνα: Ένας πλανήτης όπου ο ΟΗΕ έχει αντικατασταθεί από το «δίκαιο της σφαίρας», όπου το νερό κοστίζει περισσότερο από το χρυσό και όπου οι άνθρωποι σκοτώνουν στο όνομα των προφητειών επειδή η πραγματικότητα έγινε ανυπόφορη.

Θα είναι άραγε αυτή η εξέλιξη των πραγμάτων στις μέρες μας; Κανείς δεν μπορεί να πει με σιγουριά, άλλα μόνο αν λάβουμε όλα τα κατάλληλα μέτρα ως λαός θα αποφύγουμε τις οποίες κακοτοπιές και θα φέρουμε εκ νέου την πολυαγαπημένη μας πατρίδα σε μία κατάσταση ακμής και ευημερίας.