ΟΜΟΙΟΤΗΤΕΣ ΜΟΝΡΟΕ, ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΡΟΥΖΒΛΕΛΤ ΚΑΙ ΤΡΑΜΠ ΚΑΙ ΤΗΣ ΡΕΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΣΤΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΚΑΙ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΚΑΙ Η ΚΟΙΝΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΔΟΓΜΑΤΟΣ ΜΟΝΡΟΕ

Ομοιοτητες ΜονρΟε, Θεοδωρου Ρουζβλελτ και Τραμπ και της ρεαλιστικης τους πολιτικης στο εσωτερικο και εξωτερικο και η ΚΟΙΝΗ εφαρμογη του δογματος Μονροε

Γράφει ο ΑΛΩΠΗΞ

Όπως είναι γνωστό καθόλη την διάρκεια της ιστορίας υπήρξαν ομοιότητες μεταξύ Προέδρων των ΗΠΑ. Σημαντικές ομοιότητες υπάρχουν μεταξύ του Προέδρου James Monroe (Δόγμα Μονρόε), του Προέδρου Theodore (Θίοντορ) Roosevelt και του Προέδρου Donald Trump με έμφαση στις πολιτικές τους στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, στην εφαρμογή του Δόγματος Μονρόε, καθώς και την πολιτική των ΗΠΑ στη Λατινική Αμερική κατά τον Ψυχρό Πόλεμο.

Οι βασικές ομοιότητες μεταξύ Monroe, Roosevelt και Trump είναι καταρχάς η κοινή ιδεολογική βάση για κυριαρχία και επιρροή των ΗΠΑ σε Αμερικανική Ήπειρο αρχικά αλλα στην συνέχεια και σε παγκόσμια κλίμακα.

Έτσι, το δόγμα Μονρόε που ανακοινώθηκε το 1.823 μ.Χ. που ανακοίνωσε ότι οι Ευρωπαϊκές δυνάμεις δεν πρέπει να επεμβαίνουν σε χώρες της Αμερικής, και ότι οι ΗΠΑ θα θεωρούν εχθρική ενέργεια οποιαδήποτε προσπάθεια επέμβασης. Ήταν δηλωμένη πολιτική κυριαρχίας στο Δυτικό Ημισφαίριο.

Ο Θεόδωρος Ρούζβελτ εμπλούτισε το Δόγμα Μονρόε με το Roosevelt Corollary, σύμφωνα με το οποίο οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να παρεμβαίνουν στρατιωτικά σε Λατινοαμερικάνικες χώρες αν κρίνονταν αναγκαίο για να διατηρηθεί η τάξη και η σταθερότητα.

Η δε πολιτική του Trump έχει επαναφέρει την ιδέα ότι οι ΗΠΑ πρέπει να επιβάλλουν κυριαρχία και έλεγχο στο Δυτικό Ημισφαίριο και να αποκλείσουν ανταγωνιστές (Κίνα, Ρωσία) από τη Λατινική Αμερική, χρησιμοποιώντας τόσο διπλωματικά όσο και στρατιωτικά μέσα. Στην πρόσφατη σύλληψη του Maduro τραβήχτηκε η ιστορική γραμμή από το Δόγμα Μονρόε στο σήμερα.

Ο κοινός άξονας όλων των Προέδρων είναι ότι όλες οι πολιτικές στηρίζουν την ιδέα ότι οι ΗΠΑ έχουν ειδική αρμοδιότητα και δικαίωμα να ορίζουν την πολιτική «σφαίρα επιρροής» στο δυτικό ημισφαίριο προς εξυπηρέτηση των συμφερόντων τους.

Υπήρξαν ομοιότητες στην εξωτερική πολιτική με μια στρατηγική “Σφαίρας Επιρροής”, το Δόγμα Μονρόε θεμελίωσε πως η Αμερική είναι αποκλειστικά υπόθεση των Αμερικανών, απαγορεύοντας νέες αποικιοκρατικές επεμβάσεις από ευρωπαϊκές δυνάμεις.

Ο Ρούζβελτ επέκτεινε την λογική αυτή ώστε οι ΗΠΑ να παρεμβαίνουν ως περιοδική “αστυνομική δύναμη” στις υποθέσεις των κρατών του δυτικού ημισφαιρίου. Ο δε Προέδρος Trump έχει αναφέρει ρητά αναβίωση της Μονοροϊκής πολιτικής υπό “Trump Corollary” και στοχεύει σε αποτροπή Κινεζικής/Ρωσικής πλειοψηφίας.

Η λογική είναι ότι η Αμερικανική ηγεμονία θεωρείται κεντρική για την εθνική ασφάλεια και οικονομικά συμφέροντα. Αυτό συνεπάγεται και παρεμβάσεις και πίεση στην Λατινική Αμερική, με τον Ρούζβελτ να ξεκινά Αμερικανικές στρατιωτικές παρεμβάσεις στον Κόλπο, στην Κούβα, στην Δομινικανή Δημοκρατία και αλλού.  Ο Trump επανάφερε στρατιωτική και στρατηγική πίεση — πρόσφατη στρατιωτική δράση στην Βενεζουέλα και βάση για επιπλέον στρατιωτική παρουσία και συμφωνίες με άλλες χώρες.

Cold War (Ψυχρός Πόλεμος): Το Monroe Doctrine ενσωματώθηκε στην πολιτική αντι-κομμουνισμού, η κρίση των πυραύλων στην Κούβα (1.962 μ.Χ.) και η στήριξη αντικομμουνιστικών ομάδων στην Νικαράγουα/Κούβα ήταν παραδείγματα επέκτασης του δόγματος για να εμποδίσει τη Σοβιετική Ένωση.

Έγινε δε και μεταφορά στόχων κατά τον Ψυχρό Πόλεμο, ο στόχος μετατοπίστηκε από τον αποκλεισμό Ευρωπαϊκών δυνάμεων στον αποκλεισμό σοβιετικής/κομμουνιστικής επιρροής — αλλά η λογική “μη επέμβασης ξένων” έμεινε σταθερή.

Τόσο ο Roosevelt όσο και ο Trump ήταν και οι 2 Πρόεδροι του ίδιου κόμματος (δηλαδή του Ρεπουμπλικανικού), ενώ οι εσωτερικές τους πολιτικές έχουν διαφορές αλλά και μερικές σημαντικές ομοιότητες.

Έτσι, ο Θ. Roosevelt με το“Square Deal” προώθησε κοινωνικές μεταρρυθμίσεις, ρύθμιση των trust και προστασία του περιβάλλοντος.  Δεν ήταν συντηρητικός στο κοινωνικό επίπεδο όπως οι περισσότεροι Ρεπουμπλικάνοι της εποχής του.

Ο Trump προώθησε το America First και μαζί με αυτό προωθεί προστατευτισμό, μείωση μεταναστευτικών ροών και οικονομικό εθνικισμό — διαφορετική όμως από τις προοδευτικές πολιτικές του Roosevelt.

Κοινό στοιχείο: και οι δύο ενίσχυσαν την εκτελεστική εξουσία για να προωθήσουν την εθνική ατζέντα τους. Σε αντίθεση με την εξωτερική πολιτική όπου υπάρχει σαφής συνέχεια στο μοτίβο Monroe/Big Stick → Trump, στην εσωτερική πολιτική οι ομοιότητες είναι περιορισμένες και γενικότερες (εστίαση σε κρατική δύναμη και εθνική ατζέντα).

Η δε πολιτική των ΗΠΑ στην Λατινική Αμερική στον Ψυχρό Πόλεμο (τέλη 1.940 μ.Χ.-1.991 μ.Χ.) ήταν η εφαρμογή του Monroe Doctrine και σκοπός ήταν να αποτραπεί η επέκταση της κομμουνιστικής επιρροής — π.χ. η κρίση με τους πυραύλους στην Κούβα (1.962 μ.Χ.).

Οι ΗΠΑ σαν δράσεις έκαναν πολλές παρεμβάσεις με στήριξη αντικομμουνιστικών καθεστώτων ή κινημάτων — π.χ. στην Νικαράγουα ή εναντίον κυβερνήσεων που θεωρούνταν φιλοσοβιετικές. Ουσιαστικά, η Monroe Doctrine χρησίμευε ως θεωρητικό υπόβαθρο για πολιτικές περιορισμού και αντιπαράθεσης με το Σοβιετικό μπλοκ.

Ουσία: Κατά τον Ψυχρό Πόλεμο, η Monroe Doctrine δεν ήταν απλώς ένα αποτροπιαστικό μήνυμα εναντίον των ευρωπαϊκών αυτοκρατοριών, αλλά εργαλείο για γεωπολιτικό ανταγωνισμό και επεμβάσεις με στόχο τον περιορισμό της σοβιετικής σφαίρας επιρροής.

Το Monroe Doctrine αποτέλεσε ένα σταθερό σημείο αναφοράς για την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ — από την απλή δήλωση εναντίωσης σε αποικιοκρατία στο 19^ο Αιώνα μ.Χ., μέχρι τον Ψυχρό Πόλεμο (αντι-κομμουνισμός) και σήμερα με τον Trump («Donroe Doctrine») όπου η Αμερικανική ηγεμονία και η απέκδυση ανταγωνιστών παραμένουν στο επίκεντρο.

Στις μέρες μας (2026 μ.Χ.) η κατάσταση με την εισβολή των ΗΠΑ στην Βενεζουέλα συνδέεται άμεσα με τη συνέχιση και την εξέλιξη του Monroe Doctrine/«σφαίρας επιρροής» στις αμερικανικές πολιτικές. Παρακάτω είναι ένα ενημερωμένο χρονικό πλαίσιο (timeline) + ανάλυση με βάση τα πρόσφατα γεγονότα:

Η τρέχουσα κρίση με την εισβολή των ΗΠΑ στην Βενεζουέλα στις αρχές του 2026 μ.Χ. με στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην θάλασσα της Βενεζουέλας αυξάνεται — με μεγάλο μέρος του Αμερικανικού στόλου στην περιοχή.

📌 Ο Τραμπ δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ εξέταζαν «επικείμενες επιχειρήσεις κατά διακινητών ναρκωτικών» στην ίδια την Βενεζουέλα αρχίσαν  διεξαγωγή χερσαίων πληγμάτων στην Βενεζουέλα και εν συνέχεια απήγαγαν τον Προέδρος της χωράς Μαδούρο.

Στην στρατιωτική αυτή επιχείρηση στο Καράκας (που ονομάστηκε Operation Absolute Resolve), κατά την οποία ειδικές Αμερικανικές δυνάμεις αιχμαλώτισαν τον Nicolás Maduro και τη γυναίκα του και τους έφεραν στις ΗΠΑ για να δικαστούν με βάση κατηγορίες για ναρκωτικά και ναρκω-τρομοκρατία.

Ο Τραμπ δήλωσε πως οι ΗΠΑ θα «κυβερνήσουν προσωρινά» την Βενεζουέλα μέχρι να πραγματοποιηθεί «ασφαλής και δίκαιη μετάβαση», και ότι θα χρησιμοποιηθούν τα πλούσια αποθέματα πετρελαίου της χώρας.

Στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, πολλοί — από συμμαχικές χώρες έως ανταγωνιστές — καταδικάσαν ως «έγκλημα επιθετικότητας» την ενέργεια.  Αυτή η κρίση δείχνει πώς η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ εξελίχθηκε από 1.823 μ.Χ.— Monroe Doctrine με απαγόρευση εξωτερικών επεμβάσεων στο Δυτικό Ημισφαίριο, με την ιδέα ότι οι ΗΠΑ είναι οι υπεύθυνοι «φύλακες» στο ημισφαίριο, όπως και με το Roosevelt Corollary του 1.904 μ.Χ. με την επέκταση στο Δόγμα Μονρόε ότι οι ΗΠΑ θα παρεμβαίνουν αν υπάρχει «αταξία» (σε όφελός τους και για έλεγχο των χωρών της και των πλουτοπαραγωγικών τους πόρων).

Η στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ στην Βενεζουέλα στις μέρες μας, με πρακτική αλλαγή καθεστώτος και άμεση ανάληψη ελέγχου (έστω προσωρινά). Αυτό δείχνει μια ενστικτώδη συνέχεια του δόγματος Monroe που σήμερα συνοδεύεται από πρακτική στρατιωτικής ηγεμονίας, όχι μόνο αποτροπής άλλων δυνάμεων. Αυτό θυμίζει το «Big Stick» του Roosevelt, αλλά το γεγονός ότι γίνεται στο όνομα τρέχοντος προέδρου και με αιχμή τον έλεγχο πηγών ενέργειας τονίζει τον σύγχρονο γεωπολιτικό χαρακτήρα.

[Ο Θίοντορ Ρούζβελτ είχε πει χωρίς περιστροφές ότι η Λατινική Αμερική είναι η πίσω αυλή των ΗΠΑ. Λίγο μετά την διάλυση της ΕΣΣΔ, η Ρωσία εφηύρε τον όρο «Πρόσω Εξωτερικό» για τις πρώην Σοβιετικές Δημοκρατίες].

Όλα αυτά είναι στοιχεία που δείχνουν την συνέχεια του Monroe Doctrine στις μέρες μας με βασική λογική ελέγχου της σφαίρας επιρροής στο Δυτικό Ημισφαίριο παραμένει — δηλαδή οι ΗΠΑ θεωρούν ότι μπορούν να καθορίζουν τι γίνεται στην Λατινική Αμερική και έγινε χρήση στρατιωτικής ισχύος για να αλλάξει καθεστώς (όχι μόνο να αποτρέψει άλλους).

Οι σημερινές δικαιολογίες είναι τα ναρκωτικά/ασφάλεια/ανθρωπιστικό πρόσχημα — παρόμοια με παλαιότερες δικαιολογίες (π.χ. αντικομουνισμός στον Ψυχρό Πόλεμο), αλλά τώρα με άμεση στρατιωτική απόβαση και κάποιοι υποστηρίζουν ότι αν εμπλέκουν άλλοι ενδιαφερόμενοι σαν την Ρωσία και την Κίνα, αυτό μπορει να οδηγήσει ακόμα και σε παγκόσμια σύγκρουση.

Θα είναι άραγε αυτή η εξέλιξη των πραγμάτων στις μέρες μας; Κανείς δεν μπορεί να πει με σιγουριά, άλλα μόνο αν λάβουμε όλα τα κατάλληλα μέτρα ως λαός θα αποφύγουμε τις οποίες κακοτοπιές και θα φέρουμε εκ νέου την πολυαγαπημένη μας πατρίδα σε μία κατάσταση ακμής και ευημερίας.