ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΠΟΥ ΕΧΕΙ Η ΑΙΘΙΟΠΙΑ ΜΕ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΠΙΘΑΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΠΟΛΕΜΩΝ ΜΕ ΑΥΤΕΣ. Π.Χ. ΣΧΕΔΙΑΖΕΙ Η ΑΙΘΙΟΠΙΑ

διαφορες που εχει η Αιθιοπια με αλλες χωρες και τα πιθανα σχεδια πολεμων με αυτες. π.χ. σχεδιαζει η Αιθιοπια

Γράφει ο ΑΛΩΠΗΞ

Όπως είναι γνωστό καθόλη την διάρκεια της ιστορίας υπήρξαν κράτη που ήλθαν σε σύγκρουση με γειτονικά ή κοντινά κράτη σε κρίσιμες γεωστρατηγικές περιοχές με στόχο την εξυπηρέτηση των συμφερόντων τους με ένα από αυτά να είναι Αιθιοπία.

Όπως είναι γνωστό η Αιθιοπία αποτελεί μία από τις πιο κρίσιμες γεωπολιτικά χώρες της Αφρικής. Με πληθυσμό άνω των 120 εκατομμυρίων, ταχύτατη οικονομική ανάπτυξη αλλά και έντονες εσωτερικές και εξωτερικές εντάσεις.

Βρίσκεται στο επίκεντρο ενός πολύπλοκου πλέγματος ανταγωνισμών που αφορούν λιμάνια, υδάτινους πόρους, εθνοτικής συγκρούσεις και διεθνείς συμμαχίες. Το ερώτημα που τίθεται ολοένα και συχνότερα είναι αν οι εντάσεις αυτές θα παραμείνουν σε διπλωματικό επίπεδο ή αν ενδέχεται να εξελιχθούν σε ανοιχτές πολεμικές συγκρούσεις.

Η χώρα αυτή έχει μεγάλο στρατηγικό πρόβλημα της πρόσβασης στην θάλασσα, ιδίως από το 1.993 μ.Χ. και την ανεξαρτησία της Ερυθραίας, αφού με την εξέλιξη αυτή η Αιθιοπία είναι χώρα χωρίς έξοδο στην θάλασσα, γεγονός που περιορίζει σοβαρά τη γεωοικονομική και στρατηγική της αυτονομία.

Για τον λόγο αυτό η Αιθιοπία επιδιώκει πρόσβαση σε λιμάνι της Σομαλιλάνδης (κυρίως το Μπερμπέρα), είτε μέσω μακροχρόνιας μίσθωσης, οικονομικών επενδύσεων, ανταλλαγής αναγνώρισης ή ασφάλειας, ή ακόμα και μέσω της χρήσης βίας.

Ωστόσο, οποιαδήποτε συμφωνία με τη Σομαλιλάνδη προκαλεί έντονη αντίδραση της επίσημης κυβέρνησης της Σομαλίας, η οποία θεωρεί την περιοχή αποσχισθείσα επαρχία. Ένα τέτοιο βήμα αυξάνει τον κίνδυνο διπλωματικής κρίσης και έμμεσης στρατιωτικής σύγκρουσης μέσω πληρεξουσίων (proxy war).

Παράλληλα  υπάρχουν αναφορές για στενές σχέσεις Σομαλιλάνδης–Ισραήλ και ήδη υφίσταται επίσημη διεθνής αναγνώριση της Σομαλιλάνδης από το Ισραήλ, αλλά υπάρχουν παρασκηνιακές επαφές ασφαλείας.

Η δε σχέση Αιθιοπίας–Ερυθραίας παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη παρά την ειρηνευτική συμφωνία του 2018 μ.Χ. Σενάρια στρατιωτικής κατάληψης Ερυθραϊκού λιμανιού (π.χ. Ασσάμπ) συζητούνται σε αναλυτικούς κύκλους.

Όμως πολλοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι αν αυτά υλοποιούνταν θα συνιστούσαν casus belli,  θα οδηγούσαν σε περιφερειακή αποσταθεροποίηση και θα προκαλούσαν διεθνή επέμβαση από διάφορες δυνάμεις της περιοχής.

Επιπλεον το  Μεγάλο Αιθιοπικό Φράγμα Αναγέννησης (GERD) αποτελεί την σοβαρότερη πηγή έντασης με την Αίγυπτο και το Σουδάν.  Η Αιθιοπία θεωρεί το φράγμα ζωτικής σημασίας για ενεργειακή επάρκεια, βιομηχανική ανάπτυξη και εθνική κυριαρχία.

Η Αίγυπτος, αντιθέτως, το βλέπει ως υπαρξιακή απειλή και στρατηγικό έλεγχο των υδάτων του Νείλου, όπως και το Σουδάν.  Έχουν υπάρξει ρητές απειλές στρατιωτικής δράσης, συμπεριλαμβανομένων σεναρίων αεροπορικών πληγμάτων στο φράγμα.

Ένας τέτοιος πόλεμος αν συμβεί θα ήταν ο πρώτος σύγχρονος «πόλεμος του νερού» (https://alophx.blogspot.com/2018/05/blog-post_68.html) και  θα παρέσυρε Σουδάν και περιφερειακές δυνάμεις, ενώ  θα αποσταθεροποιούσε και ολόκληρη την Βορειοανατολική Αφρική

Όμως στην Αιθιοπία υπάρχει επίσης και εσωτερική αστάθεια και ένοπλες ομάδες  Η Αιθιοπία αντιμετωπίζει σοβαρά εσωτερικά προβλήματα από ισλαμιστικές ένοπλες ομάδες (κυρίως στα Ανατολικά), εθνοτικής πολιτοφυλακές (Ορόμο, Αμχάρα κ.ά.) και πολιτικούς ανταγωνισμούς για την εξουσία. Ο εμφύλιος στο Τιγκράι έδειξε πόσο εύκολα εσωτερικές συγκρούσεις μπορούν να λάβουν χαρακτήρα γενικευμένου πολέμου.

[Υπάρχουν πολλά πολιτικά κόμματα, φατρίες στον Αγώνα για την Εξουσία στην Αιθιοπία. Πρωτα πρέπει ειπωθεί το πολιτικό σύστημα της Αιθιοπίας: Εθνο-ομοσπονδιακό κράτος Η Αιθιοπία είναι οργανωμένη ως εθνοτικής ομοσπονδία. Οι περιφέρειες βασίζονται σε εθνοτικά κριτήρια και διαθέτουν τοπικές κυβερνήσεις, δυνάμεις ασφαλείας και πολιτικά κόμματα με έντονο εθνοτικό χαρακτήρα.  Αυτό το σύστημα απέτρεψε παλαιότερα τη διάλυση του κράτους αλλά σήμερα ενισχύει τον φυλετισμό και τις αποσχιστικές τάσεις

Μια από τις φατρίες είναι το κυβερνών κόμμα: Prosperity Party (Κόμμα Ευημερίας), ένα  Παναιθιοπικό κόμμα που αντικατέστησε τον παλιό συνασπισμό EPRDF και στηρίζεται στον κρατικό μηχανισμό,  στον στρατό και σε τμήματα των Αμχάρα και Ορόμο, όμως κατηγορείται για αυταρχισμό και έχει συγκρουστεί με σχεδόν όλες τις μεγάλες εθνοτικές φατρίες και χάνει συνεχώς πολιτική νομιμοποίηση σε περιφέρειες.

Η φατρία των Τιγκράι: TPLF (Λαϊκό Μέτωπο Απελευθέρωσης του Τιγκράι) ήταν κυρίαρχη δύναμη στην Αιθιοπία από το 1.991 μ.Χ. έως το 2018 μ.Χ. Έλεγχε στρατό, υπηρεσίες ασφαλείας, οικονομία.  Τα έτη 2020 μ.Χ.–2022 μ.Χ. πολέμησε ανοιχτά την κυβέρνηση (πόλεμος Τιγκράι) και διαθέτει έμπειρο στρατιωτικό μηχανισμό και οργανωμένο κομματικό κράτος, όμως σήμερα είναι αποδυναμωμένο, αν και παραμένει όμως δυνητικός παράγοντας αποσταθεροποίησης και διατηρεί ένοπλα δίκτυα και πολιτική επιρροή.

Οι Ορόμο: OLF & ΟLA είναι η πιο επικίνδυνη εσωτερική πρόκληση, αφού οι Ορόμο είναι η μεγαλύτερη εθνοτική ομάδα με οργανώσεις όπως το OLF (Oromo Liberation Front): πολιτικό κόμμα και η OLA (Oromo Liberation Army), η ένοπλη πτέρυγα του.

Στόχο έχουν ην αυτονομία ή ομοσπονδοποίηση, τον έλεγχο των εδαφών Ορόμο και την αποδυνάμωση της κεντρικής εξουσίας, ενώ η OLA διεξάγει ανταρτοπόλεμο και συγκρούεται με τον κυβερνητικό στρατό και πολιτοφυλακές Αμχάρα.

Οι δε πολιτοφυλακές Αμχάρα αποτελούν την παραδοσιακή ελίτ της Αιθιοπίας, κυριαρχούσαν πριν το 1.991 μ.Χ. με Fano militias (άτυπες πολιτοφυλακές) και τοπικά κόμματα και στρατιωτικές δομές και με στόχο την διατήρηση ενιαίου κράτους, την αντίθεση στον εθνοτικό κατακερματισμό και την ανάκτηση εδαφών από το Τιγκράι.  Από το 2023 μ.Χ., οι Αμχάρα συγκρούονται και με το κράτος

Υπάρχουν και οι ισλαμιστικές και περιφερειακές ένοπλες ομάδες σε περιοχές όπως η Σομαλική περιφέρεια και στα Ανατολικά σύνορα με ισχυρές τοπικές ισλαμιστικές οργανώσεις και  δίκτυα συνδεδεμένα έμμεσα με Al-Shabaab

Τέλος, υπάρχει και ο Στρατός και οι Υπηρεσίες Ασφαλείας. Ο εθνικός στρατός της χώρας δεν είναι πλήρως ενιαίος, περιλαμβάνει εθνοτικές ισορροπίες, έχει δεχτεί σοβαρή φθορά από συνεχείς πολέμους Σε πιθανή γενικευμένη κρίση, δεν είναι βέβαιο ότι θα παραμείνει ουδέτερος]

Η δε Αιθιοπία έχει βρεθεί απέναντι σε διαφορετικούς συνασπισμούς σε περιφερειακές συγκρούσεις και αντίπαλα μπλοκ. Στην δε Σομαλία παρότι συμμετέχει σε αποστολές της Αφρικανικής Ένωσης κατά ισλαμιστών, η παρουσία της προκαλεί καχυποψία, και συγκρούεται με τα συμφέροντα Τουρκίας και κρατών του Κόλπου.

Στο Σουδάν και στην Υεμένη η  Αιθιοπία στηρίζει αντίθετες πολιτικοστρατιωτικές παρατάξεις από την Τουρκία, το Ιράν, τα ΗΑΕ και την Σαουδική Αραβία. Αυτό την εντάσσει σε έναν ευρύτερο ανταγωνισμό σφαιρών επιρροής στην Ερυθρά Θάλασσα.

Αλλα και με Μεγάλες δυνάμεις: όπως η Κίνα και η Ρωσία η  Αιθιοπία έχει στενή οικονομική και στρατηγική συνεργασία με την Κίνα και διατηρεί σχέσεις με την Ρωσία, κυρίως σε αμυντικό και διπλωματικό επίπεδο Οι σχέσεις αυτές της προσφέρουν πολιτική κάλυψη, επενδύσεις, στρατιωτικό εξοπλισμό, αλλά ταυτόχρονα την απομακρύνουν από την Δύση.

Η Αιθιοπία βρίσκεται σε πολλαπλά μέτωπα σύγκρουσης γεωστρατηγικά (λιμάνια, θάλασσα),  υδροπολιτικά (Νείλος), εσωτερικά (εθνοτικές και θρησκευτικές εντάσεις) και διεθνή (αντίπαλα μπλοκ δυνάμεων).

Παρότι ένας γενικευμένος πόλεμος δεν είναι αναπόφευκτος, τα ρίσκα κλιμάκωσης είναι πραγματικά. Η Αιθιοπία ενδέχεται να αποτελέσει τον πυρήνα της επόμενης μεγάλης περιφερειακής κρίσης στην Αφρική, με συνέπειες που θα ξεπεράσουν κατά πολύ τα σύνορα της.

Θα είναι άραγε αυτή η εξέλιξη των πραγμάτων στις μέρες μας; Κανείς δεν μπορεί να πει με σιγουριά, άλλα μόνο αν λάβουμε όλα τα κατάλληλα μέτρα ως λαός θα αποφύγουμε τις οποίες κακοτοπιές και θα φέρουμε εκ νέου την πολυαγαπημένη μας πατρίδα σε μία κατάσταση ακμής και ευημερίας.